Ders Planları ve Ünite Planları: Kapsam, Yapı ve Kullanım Farkları

Ders planı, tek bir dersin hedeflerini, etkinliklerini, zamanlamasını ve değerlendirmesini uygulama ayrıntısıyla düzenler; ünite planı ise birden çok dersi daha geniş öğrenme çıktıları, sıra ve tempo etrafında koordine eder. Tek dersin uygulanması için ders planı, çok dersli ilerlemenin koordinasyonu için ünite planı kullanılır; stratejik dizi ve günlük uygulama birlikte gerekiyorsa iki plan birlikte çalışır.

İki plan aynı planlama kategorilerinin çoğunu paylaşabilir; temel fark, bu kategorilerin hangi ölçekte ve ne kadar ayrıntılı işlendiğidir.

İçindekiler⌄

Ders Planları ve Ünite Planları Kapsam ve Zaman Çerçevesi Bakımından Nasıl Farklılaşır

Ders planı genellikle tek bir öğretim oturumunu kapsar; ünite planı ise daha geniş öğrenme çıktılarına yönelen, birbirine bağlı bir ders dizisine yayılır.

Planlama ufukları bu bakımdan farklıdır: ders planı daha dar ve doğrudan uygulama için daha ayrıntılıdır; ünite planı ise ilerlemeyi ve tempoyu koordine etmek için daha geniş ve dizi odaklıdır.

Karşılaştırma, kapsam ve zaman çerçevesinin aynı boyutları her iki planlama düzeyine uygulandığında en net hâlini alır.

Görsel, öğretim aralığındaki farkı gösterir; tablo ise planlama ufkunu, ders kapsamını, öğretim ayrıntısını, tempoyu ve esnekliği karşılaştırır.

Boyut	Ders Planı	Ünite Planı	Planlama Etkisi
Planlama ufku	Tek bir öğretim oturumu veya benzer ölçüde dar bir öğretim aralığı	Birden çok derse yayılan birbirine bağlı öğretim aralığı	Daha dar planlama doğrudan uygulamayı destekler; daha geniş planlama dersler arası sürekliliği destekler
Kapsanan ders sayısı	Genellikle tek bir ders veya ders saati	İlişkili derslerden oluşan bir dizi	Ünite planı, tek tek derslerin daha geniş öğrenme çıktılarına nasıl katkıda bulunduğunu koordine eder
Öğretim ayrıntısı	Ayrıntılı etkinlikler, zamanlama ve doğrudan öğretim eylemleri	İçeriğin, çıktıların ve ilerlemenin dizi düzeyinde düzenlenmesi	Ayrıntı, tek ders uygulamasından ders dizisi boyunca koordinasyona kayar
Tempo işlevi	Tempoyu doğrudan ders içinde düzenler	Tempoyu ve ilerlemeyi birden çok ders boyunca koordine eder	İlgili tempo ölçeği, planlama ufkuyla birlikte genişler
Günlük esneklik	Doğrudan ders ayrıntılarının mevcut öğretim durumuna göre ayarlanmasına olanak tanır	Daha geniş diziyi korurken tek tek derslerin ayarlanmasına olanak tanır	Ayarlamalar öğretim planının farklı düzeylerinde gerçekleşir

Tablo, kapsamın her iki plan için sabit bir süre belirlemek yerine her planın neyi koordine etmesi gerektiğini değiştirdiğini gösterir.

Bir ders tek bir ders saatine karşılık gelebilir; bir ünite ise birden çok derse yayılabilir; ancak kesin zaman çerçeveleri derse, sınıf düzeyine, ders programına, müfredata ve okul bağlamına göre farklılık gösterebilir.

Örneğin, birkaç haftalık bir ünite, öngörülen bir süre değil, açıklayıcı bir planlama ufkudur.

Belirleyici ayrım, evrensel bir gün, ders veya hafta sayısı değil, kapsanan öğretimin ölçeğidir.

Tek Tek Ders Planları Bir Ünite Dizisine Nasıl Uyum Sağlar

Tek bir ders planı, bağımsız bir etkinlik olarak işlemek yerine daha geniş ünite çıktısına yönelik tanımlı bir adım sunmalıdır.

Ders hedefi, ilgili önceki öğrenmelerin üzerine inşa edilir ve öğrencileri ünite dizisi içindeki bir sonraki derse hazırlar; etkinlik ve değerlendirme kanıtı ise bu belirli katkıyı destekler.

Planlama ilişkisi, ünite çıktısını her dersin katkısına bağlayan ve sonraki temponun kanıta yanıt verebilmesini sağlayan beş parçalı bir dizi olarak düzenlenebilir.

Kesin ders dizisi derse, öğrencilere, ders programına ve müfredata göre değişebilir.

1. Ünite çıktısı: Ders dizisine daha geniş öğretim yönünü veren ünite çıktısını belirleyin.
2. Öğrenme ilerlemesi: Her dersin ilgili önceki öğrenmelerin üzerine inşa edilebilmesi ve sonrasına hazırlanabilmesi için öğrenme ilerlemesini tanımlayın.
3. Ders katkısı: Her ders planına belirli bir katkı atayın; bunun için ders hedefini bu ilerleme içindeki uygun bir etkinliğe bağlayın.
4. Değerlendirme kanıtı: Öğrencilerin ders hedefine ilişkin olarak neyi ortaya koyduğunu belirlemek için dersten değerlendirme kanıtı toplayın.
5. Sonraki ayarlama: Bu kanıtı, gerektiğinde sonraki bir dersi ayarlamak için kullanın; örneğin temposunu, etkinliğini veya doğrudan hedefini değiştirin, ancak daha geniş ünite yönünü koruyun.

Örneğin, bir ünite çıktısı öğrencilerin bir kavramı destekleyici kanıtlarla açıklamasını gerektirebilir; bir ders gerekli arka plan bilgisini geliştirir, sonraki bir ders ise bunu bir açıklamaya uygular.

Önceki dersten alınan değerlendirme kanıtı, önemli önceki öğrenmelerin daha fazla ele alınması gerektiğini gösteriyorsa, sonraki ders ilerlemeden önce bu bilgiye daha fazla zaman ayırabilir veya farklı bir etkinlik kullanabilir.

Bu nedenle ders hedefi ve tempo, daha geniş ünite çıktısının değişmesini gerektirmeden kanıta yanıt olarak değişebilir.

Bu, tek tek ders planlarını ilerleme yoluyla bağlantılı tutarken öğretim kararlarının dizi sırasında gerçekleşenlere yanıt vermesini sağlar.

Ders ve Ünite Planı Bileşenleri Ayrıntı Düzeyi Bakımından Nasıl Farklılaşır

Ders planı bileşenleri ile ünite planı bileşenleri benzer planlama kategorilerini kullanabilir; ancak bu kategorileri farklı ayrıntı düzeylerinde ifade ederler.

Ders planı tek bir ders için doğrudan öğretim öğelerini belirtir; ünite planı ise ilgili öğeleri daha geniş ünite çıktılarına yönelik olarak birden çok ders boyunca gruplar veya sıralar.

Aşağıdaki karşılaştırma, ortak hedeflerin, içeriğin, etkinliklerin, kaynakların, temponun, değerlendirmenin ve ayarlamaların planlama amacına göre belirginlik düzeyinin nasıl değiştiğini gösterir.

Görsel, ayrıntı düzeyindeki farkı görünür kılar; tablo ise her bileşenin öğretim işlevini ve etkisini karşılaştırır.

Bileşen	Ders Planı Ayrıntısı	Ünite Planı Ayrıntısı	Farkın Önemi
Hedefler	Tek ders içinde ele alınan öğrenme hedefini belirtir	İlgili dersler boyunca daha geniş ünite çıktılarını özetler veya sıralar	Doğrudan öğretim amacını ünitenin daha geniş yönüyle bağlar
İçerik/konular	Ders sırasında ele alınan belirli içeriği veya konuyu tanımlar	İlgili içeriği veya konuları ünite boyunca gruplar ve sıralar	Şu anda neyin öğretildiğini, içeriğin dizi boyunca nasıl geliştiğinden ayırır
Etkinlikler	Ders sırasında kullanılan öğretim ve öğrenme etkinliklerini belirtir	Gerektiğinde etkinlikleri birden çok ders boyunca haritalar veya özetler	Ders düzeyinde doğrudan uygulamayı, ünite düzeyinde ise sürekliliği destekler
Kaynaklar	Doğrudan ders etkinlikleri için gereken kaynakları kaydeder	Daha geniş dizi boyunca gereken kaynakları tanımlar	Derse özgü hazırlığı, birden çok ders boyunca gereken kaynaklardan ayırır
Tempo	Öğretim zamanının ders içinde nasıl ayrıldığını belirtir	Tempoyu ve ilerlemeyi ders dizisi boyunca koordine eder	Zamanlama kararlarını yönetilen planlama ufkuna uygun tutar
Değerlendirme	Ders hedefine ilişkin olarak toplanan değerlendirme kanıtını kaydeder	Dizinin farklı noktalarında toplanan kanıtlar dâhil olmak üzere değerlendirmeyi ünite boyunca koordine eder	Doğrudan öğrenme kanıtını, daha geniş ünite boyunca ele alınan değerlendirmeden ayırır
Ayarlamalar	Ders bağlamına veya kanıta yanıt olarak doğrudan öğretimde yapılan değişiklikleri kaydeder	Kanıt gerektirdiğinde sonraki derslerde, dizide veya tempoda yapılan değişiklikleri hesaba katar	Öğretim kararlarının tek ders düzeyinde veya daha geniş dizi düzeyinde işlemesini sağlar

Temel fark, belirli bir planlama bileşeninin varlığı veya yokluğu değil, ayrıntı düzeyidir.

Ders düzeyindeki hedefler, etkinlikler, kaynaklar, tempo, değerlendirme ve ayarlamalar doğrudan öğretim kararlarını destekler; ünite düzeyindeki karşılıkları ise birden çok ders boyunca ilişkileri ve sürekliliği düzenler.

Aynı bileşen, ayrıntı düzeyi tek bir dersten daha geniş diziye kaydığında farklı bir planlama işlevi görebilir.

Bileşen adları ve sayıları okula, müfredata ve planlama sistemine göre değişebilir; bu nedenle beş, yedi veya başka sayıda alandan oluşan listeler evrensel olarak kabul edilmemelidir.

Planlama alanlarının işlevini ve ayrıntı düzeyini karşılaştırmak, her ders planının veya ünite planının aynı bileşen yapısını izlediğini varsaymaktan daha yararlıdır.

Hedefler, Müfredat ve Değerlendirme Ders ve Ünite Düzeylerinde Nasıl Uyumlu Hale Gelir

Ders ve ünite planları arasındaki uyum; müfredat beklentilerini, ünite amaçlarını, ders hedeflerini, öğretim etkinliğini ve değerlendirme kanıtını birbirine bağlar ve her planlama düzeyinin ilişkili bir öğretim amacına hizmet etmesini sağlar.

Müfredat beklentileri daha geniş ünite amaçlarını şekillendirir; bu ünite amaçları da öğretim etkinliği yoluyla ele alınan daha belirgin ders hedeflerine yön verir.

1. Müfredat beklentisi
2. Ünite amacı
3. Ders hedefi
4. Öğretim
5. Değerlendirme kanıtı

Ders düzeyinde değerlendirme kanıtı, mevcut ders hedefleri ve öğretim etkinliğiyle ilişkili olarak öğrenmeye dair doğrudan kanıt sağlar; birden çok ders boyunca toplanan kanıtlar ise ünite amaçlarına yönelik birikimli kanıta katkıda bulunabilir.

Bu uyum için kullanılan terminoloji ve dokümantasyon, müfredat çerçevesine, okul gereksinimlerine ve planlama sistemine göre farklılık gösterebilir.

Temeldeki ilişki, öğretim tutarlılığıdır: amaçlanan öğrenme öğretime yön verir ve değerlendirme kanıtı, planlama amacına göre ders veya ünite düzeyinde değerlendirilir.

Ders ve Ünite Düzeylerinde Öğrenme Hedefleri

Ünite düzeyindeki hedef, ders dizisi boyunca daha geniş bir öğrenme çıktısını; ders düzeyindeki hedef ise tek bir dersin bu çıktıya yaptığı belirli katkıyı tanımlar.

Ders bir ünitenin parçasıysa hedefi bağımsız kalmaz; ünite çıktısına yönelik ilerlemeyle ilişkilendirilir.

Bu ilişki dört boyutta karşılaştırılabilir:

• Kapsam: Ünite düzeyindeki bir hedef, daha geniş bir dizi boyunca öğrenmeyi ifade eder; ders düzeyindeki bir hedef ise tek bir dersin katkısını belirtir.
• Zaman çerçevesi: Ünite düzeyindeki bir hedef ilgili ünite dizisine yayılır; ders düzeyindeki bir hedef ise kendi dersinin öğretim zaman çerçevesine uygulanır.
• Ölçülebilirlik: Her iki düzey de gözlemlenebilir ve ölçülebilir çıktılar kullanabilir; değerlendirme kanıtı, her hedefin tanımladığı öğrenmeye göre yorumlanır.
• Bağımlılık: Bir ders bir ünitenin parçası olduğunda, ders hedefi daha geniş ünite çıktısına katkıda bulunur ve dizi boyunca ilerlemeyi destekler.

Örneğin, bir ünite çıktısı öğrencilerden kanıtın farklı açıklamaları nasıl desteklediğini karşılaştırmalarını isteyebilir; buna katkıda bulunan bir ders hedefi ise belirli bir metinde iki açıklamayı destekleyen kanıtı tanımlamalarını isteyebilir.

Bu eşleştirilmiş örnek, ölçülebilir bir ders katkısının, daha geniş çıktının tüm kapsamını yinelemeden onu nasıl ilerletebileceğini gösterir.

Tek Tek Dersler ve Daha Geniş Ünite Boyunca Müfredat Uyumu

Müfredat uyumu iki ölçekte aynı zinciri korur: ünite planı daha geniş bir müfredat beklentisini bir dizi boyunca ünite çıktısına eşler; her ders planı ise kendi hedefini, etkinliğini ve değerlendirme kanıtını bu çıktının ilgili kısmına bağlar.

Bu nedenle ayrım, iki ayrı uyum sistemi değil, ölçek ve katkı ayrımıdır.

Ünite çıktısı dersler için tutarlı yönü sağlar; ders hedefi bu yönün belirli kısmını işler, öğretim etkinliği hedefi destekler ve değerlendirme kanıtı hedefle ilişkili öğrenmeyi görünür kılar.

Örneğin, kanıt analizine ilişkin bir müfredat beklentisi, birkaç ders boyunca geliştirilen bir ünite çıktısıyla temsil edilebilir; bir ders ilgili kanıtı tanımlamaya odaklanır, sonraki bir ders ise bu kanıtı bir açıklamaya uygular.

Kesin terminoloji ve eşleme uygulaması müfredat çerçevesine ve okul gereksinimlerine bağlı olabilir; ancak her ders eşlenen ünite çıktısına katkıda bulunduğunda uyum tutarlı kalır.

Dersler İçinde ve Ünite Boyunca Değerlendirme Kanıtı

Değerlendirme kanıtının düzeyi, kullanılan değerlendirme adından çok kanıtın hangi hedefe ve hangi zaman ufkuna bağlandığıyla belirlenir.

Örneğin, ders içi biçimlendirici bir kontrol öğrencilerin bir kavramla daha fazla pratik yapması gerektiğini gösterebilir ve sonraki ders kararını bilgilendirebilir. Sonraki dersler boyunca biriken kanıt ise, uygun olduğunda düzey belirleyici değerlendirmeyle birlikte, tek bir sonucu tüm öğrenmenin kanıtı saymadan daha geniş ünite çıktısına yönelik ilerlemeyi değerlendirmeye yardımcı olabilir.

Öğretmenler Ne Zaman Ders Planına, Ünite Planına veya Her İkisine İhtiyaç Duyar

Uygun planlama düzeyi; planlama ölçeğine, uygulama için gereken ayrıntıya, çok dersli ilerlemeyi koordine etme ihtiyacına ve yerel okul gereksinimlerine bağlıdır.

Ders planı doğrudan öğretim oturumunu; ünite planı dersler arası sürekliliği destekler. Stratejik dizi ile günlük uygulama birlikte planlanacaksa iki plan birlikte kullanılabilir.

• Ders planı: Belirli etkinlikleri, zamanlamayı ve öğretim ayrıntısını tek bir öğretim oturumu için hazırlamanız gerekiyorsa bu planlama düzeyini kullanın.
• Ünite planı: Çok dersli ilerlemeyi, daha geniş çıktıları, tempoyu ve dersler arası sürekliliği koordine etmeniz gerekiyorsa bu planlama düzeyini kullanın.
• Her ikisi: Hem ünite düzeyinde tutarlılık hem de günlük uygulama ayrıntısı gerekiyorsa ünite planı daha geniş yönü, ders planları ise doğrudan uygulama ayrıntısını sağlar.
• Yerel gereksinim: Okul veya sistem belirli bir dokümantasyon biçimi istiyorsa seçim bu gereksinime göre uyarlanmalıdır.

Örneğin, bağımsız bir ders hazırlayan bir öğretmen yalnızca ders planının doğrudan ayrıntısına ihtiyaç duyabilir; birkaç haftalık bir ünite planlamak ise ünite düzeyinde ilerleme ve temponun koordinasyonunu gerektirir.

Başka bir öğretim bağlamında bir öğretmen, dizi boyunca tutarlılığı korumak için ünite planı, her öğretim oturumunun etkinliklerini, zamanlamasını ve öğretim kararlarını hazırlamak için ders planları kullanabilir.

Okul gereksinimleri, ders gelenekleri, öğretmen deneyimi ve öğretim bağlamı hangi belgelerin gerekli veya yararlı olduğunu etkileyebilir; bu nedenle hiçbir planlama düzeyi her yerde zorunlu değildir.